O

IN HET GEWEER

Hoe bevordert de Nederlandse staat militarisering en hoe kunnen kunstwerkers zich hiertegen verzetten?

 

02/03/2026




Protestkunst door Balik/bayan bij de demonstratie tegen de NEDS Arms Fair in Ahoy Rotterdam, 2025. Foto door Alina Lupu.

Nu de Nederlandse defensie-uitgaven ongekende hoogten bereiken en de artistieke vrijheid onder politieke druk afneemt, is de vraag niet langer of kunstenaars neutraal kunnen blijven, maar of neutraliteit zelf geweld in stand houdt. Terwijl Europa zich herbewapent in het licht van nieuwe geopolitieke spanningen, heeft Nederland stilletjes miljarden verschoven van culturele en sociale budgetten naar defensie-uitgaven. Kunstenaars, docenten en cultuurwerkers behoren opnieuw tot degenen die het zwaarst worden getroffen door bezuinigingen. Tegelijkertijd zijn delen van de culturele sector medeplichtig geworden, van door de staat gefinancierde culturele diplomatie tot tentoonstellingen en samenwerkingen die militarisering verzachten of normaliseren.

Hoe zijn kunstenaars en instellingen in de Nederlandse beeldende kunst verstrengeld met de uitdijende militair-industriële logica? Op welke manieren nemen culturele programma’s, tentoonstellingen en het bredere discours binnen de beeldende kunst — bewust of onbewust — deel aan ‘artwashing’ van staatsmilitarisme? Wat kan de geschiedenis ons leren van eerdere momenten waarop kunstenaars werden gemobiliseerd in dienst van de staat? Welke instrumenten van verzet bestaan er nog wanneer zelfs weigering wordt gecriminaliseerd?

Naar aanleiding van de publicatie van Alina Lupu’s artikel ‘In het geweer’ organiseren Platform BK, samen met Alina Lupu en Jacobin NL, een publiek evenement om het thema artwashing en militarisering terug te brengen naar de fysieke publieke ruimte. Dit evenement brengt kunstenaars, schrijvers, onderzoekers en collectieven van cultuurwerkers samen om de heropleving van kunstenaarsinitiatieven te verkennen die weigeren neutraal te blijven, en om tegelijkertijd de politiek van culturele uitwisseling en staatsbezuinigingen te onderzoeken. We bekijken en evalueren de verschillende strategieën van dialoog, interventies en weigering waarmee de uitgenodigde bijdragers zich bezighouden. Wat hebben we tot nu toe bereikt en wat zijn de nieuwe frontlinies waarmee we worden geconfronteerd?

Er zijn bijdragen van Alina Lupu, Wendela de Vries (Stop Wapenhandel), Jouke Huijzer (Jacobin NL), Dewi Sofia (Balik/bayan), Sruti Bala (Cultural Boycott Israel), Anika Schwarzlose en anderen.

 

→ Reserveer je plek via Pakhuis de Zwijger

 

We hebben een budget gereserveerd om kunstenaars en aanwezigen te ondersteunen. Stuur een e-mail naar info@platformbk.nl als:

– Je posters, banners of protestattributen hebt gemaakt die betrekking hebben op dit onderwerp en deze tijdens het evenement wilt tonen.
– Je het evenement wilt bijwonen, maar je belemmerd voelt door het tijdstip van iftar of door vervoerskosten.




Over Platform BK

Platform BK onderzoekt de rol van kunst in de samenleving en voert actie voor een beter kunstbeleid. Wij vertegenwoordigen kunstenaars, curatoren, ontwerpers, critici en andere culturele producenten.